Marathi literature

 रमांकान्त  वडिलांना कामात मदत करीनासा झाला. आणि वडिलांना त्याची कमतरता भासू लागली. त्यांना कामाचा ताण जाणवू लागला नी आपण मुलाला उगाचच बोल लावत होतो, ह्याची त्यांना  जाणीव झाली. जसजसे दिवस पालटू लागले  तसतसा रमाकांतचा कामाचा जोश  वाढू  लागला. त्यांने आपले  काम पूर्ण  केले, आणि आईला म्हणाला  जर माझ नशीब जोरावर असेल तर मला  चांगला मार्ग मिळेल आई म्हणाली माझा आशिर्वाद  आहे तुझ्या  पाशी. पण  मला सांग किती पैशात सामान आणले हे कारण तूझ्या पाकिटात फार फार हजार दोन हजार असतील, तो म्हणाला  मी कालच बँकेत असलेले पैसे, (रू15000/- )आणले, पण गुंतवणूक  करू की नको  ह्यावर  एकमत होत नव्हतं  आईचा तोडांचा 'आ' तसाच राहिला .इतक्य पैशात हे हा काय घेवून आलाय  आणि कुठे संपवणार वडिलांची चिंता रास्त होती असं वाटू लागलं, पण मुलाला आपल्या  चेहर्‍यावरचे  भाव कळू नयेत म्हणून पदर तोंडावर ठेवून हसू आवरत म्हणाली एवढे पैसे कसे कधी वसूल करणार, तेव्हा रमाकांत म्हणाला  फक्त तुझा आशिर्वाद  आणि माझा विश्वास...

 सकाळी  रमाकांत  लवकर उठला, दात चूळ भरून आईने दिलेला चहा प्याला, आईला म्हणाला  आताच पाउस संपलाय मागच्या खोलीत छान उन येतंय,तिथलं एक कौल काढून  मी घरात स्वच्छ सुर्यप्रकाश आणतो,  अगदीच अनायासे आला पाउस तर मेनकापड लावतो, पण ती खोली मला एकट्याला पा हीजे, माझ, सामान आणि माझं काम मी तिथेच बसून करणार आणि  आपली  तिन्ही खोकी घेवून मागच्या खोलीत गेला.वर कौलावर  चढून एक कौल काढले तिथे तात्पुरते मेनकापड लावले. आणि खाली उतरून खोलीत  ती खोकी उघडून छोट्या छोट्या  धारदार ब्लेड ने तो तासंन तास काम करू लागला. त्याला जेवणाचीही शुद्ध नसे आई काही  जेवण ,खोलीत घेवून येई  ते संपवून तो परत कामाला लागे खोली अस्ताव्यस्त तर झालीच होती, पण आईला तो जीव लावून मेहनत करत आहे एवढेच ठावूक होते. आई कडे त्याने दिनदर्शिका  मागवून घेतली त्यावर खूप सार्या खुणा  केल्या.आणि परत आपल्याच खोलीत अडकवले.आईन म्हटले  अरे! मला लागत तिथी बघायला,  त्यावर अग मला विचार मी सांगेन पण मला किती दिवसात काम पूर्ण  करायच  ते ठरवायला  हवं. सतत दिनद...

 शेतात काही  खुरपणी करायची राहून गेलेली पूर्ण  केली. नवर्याने काही कंद जमिनीतून उकरून काढले व टोपलीत भरले. काही वांगी टोमॅटो खुडून  टोपलीत टाकली. काम थोडी आणि साधी वाटली तरी संध्याकाळ उलटून गेली. सूर्य अस्ताला गेला. आणि आकाशात लाली पसरली खुरपणं, आणि टोपली हातात घेवून दोघं घरी परतले. तीने हातपाय धुवून देवाला ,तुळशीत दिवा लावला. तांदुळ  धुवून भात लावला, भाकरीला उकळी घेताना परत थोडासा चहा करून नवर्‍याला दिला, भाकरीच्या उकळणीवर झाकण ठेवून स्वयपांकघरातून बाहेर आली आणि भाजी चिरत बसली, आजून आला नाही ना? रमाकांत  बापानं बायकोला विचारल? इतका वेळ झाला म्हणजे तालुक्याला गेला असला पाहिजे, आल्यावर काही प्रश्न  विचारू नका. दम भरू नका, तिचा आवाज थोडा कापरा झाला. मलाही त्याची काळजी वाटते,  म्हणून  विचारत होतो .  परत ते बत्तीच्या  काचा पुसत राहीले, वेळी अवेळी अंधारात  शेतात फेरी मारायला जायला  गँस बत्ती बरी पडते म्हणून घासून पुसून स्वच्छ  करत बसले होते. वडिलांनी घड्याळ्यात वाजले किती बघितले.चार वाजता गेलेला पोरगा दहा वाजले तरी आला नव्...

 तो विमनस्क  अवस्थेत  बसला होता. काय कराव त्याला कळत नव्हतं, अशात त्याला एक भन्नाट कल्पना  सुचली, त्याने घरात जावून पाकिटात पैसे किती आहेत,  ते पाहीले. आईला मी जरा जावून येतो म्हणून आवाज दिला, आणि दार ओढून निघून गेला, तो जाताना  मी जातो इतकंच सांगत होता,  पण कुठे चालला काय चालला ,कधी  येणार सांगत नसे. वडिलांनी थोडे डोळे किलकिले केले आणि कुशीवर वळले, आईने घड्याळ्यात किती वाजले ते पाहीले आणि उठली. चहाचं आधण ठेवलं, दुध उतू जावू नये म्हणून त्यावर पाण्याचा शिपका मारला, आणि दोन पेले घेवून त्यात गरम गरम चहा ओतला, एक पेला नवर्याच्या पुढ्यात ठेवला ना दुसरा मेजवर  ठेवून बाहेर गेली. दारात बांधलेल्या बकरीला कोवळा  शेंगेचा पाला घातला आणि गायीच्या पुढ्यात  चारा घालून पाण्याची  बादली ठेवली चार सहा हाताजवळच्या शेंगा तोडून घरात आली स्वंयपाकघरात ओट्यावर ठेवून मेजावरचा पेला उचलला अजून चहा थंड झाला नव्हता.    वडिल चहा पिवून अंगात शर्ट चढवत म्हणाले, तरी मी शेती विषयक  काहीतरी अभ्यास घे, तेवढीच मला मदत  होईल. सांगत होतो, त्यावर त...

 आमच्याकडे  एक  पोस्टमन आणि त्यची बायको येत असे आमच्या घराशेजारी मोठ शेत होतं त्या शेतात जे गवत येत होतं त्या गवताच्या कणसात जे बी असतं ते बी खायला खुप सारे पक्षी येतं.  ते गवताच पोतभर बी तो पोस्टमन काढून घेवून जात असे. व विकत असे.  आम्ही आवडीने जेव्हा पक्षी पाळत असू तेव्हा तेच बी छोट्याशा पाकिटात विकत आणत असू . निसर्ग भरभरून देतो, ज्याच्या  नशीबात असतं तेवढे त्याला मिळतं,  मी वरील सर्व  प्रसंग लिहीले ते माझ्या आठवणीतील म्हणजे साधारण  वयाच्या 4 वर्षा पासून  20 वर्षापर्यंत  नंतर आम्ही आमचं जन्मगाव जन्मघर  सोडून गेलो. आणि त्या घराला अनोळखी झालो.  साधारण वर्षभरापूर्वी  आम्ही पुण्याच्या पुढे भाड्यने शिफ्ट झालो.  तिथे आम्हाला नंदीबैलवाला, फकीर, टोस्टची बेकरी कलईवाला, पिंजांर्या , वासुदेव, अंडीवाला ,सटाकेवाला असे सर्व  भेटले, तिथे  भांड्यावर कपडे गोळा करणारी न येता,केसांच्य बदल्यात भांडी म्हणुन  ओरडत बाई/माणूस येई. . माझं लहानपण मी तिथे पहात होते,  मोठी झाल्यावर ते घाटावरून येतात हे माहीत होतं पण लह...

 ही सर्व लोक आगदी आजुबाजुच्या  गावातून येत नव्हती ती दुसर्या शहरांतून ,दुसर्या तालुका, जिल्हा, अगदी दुसर्या राज्यातून  येत होती.  ह्यात नारळ पाडायला आलेल्या  माणसात मला हा खेळ सावल्यांचा  पिक्चर मधल(मी हा पिक्चर  लहान असतानाच पाहीला)नरसूचं भूत दिसायचं. चिंच पाडायला आलेल्या  माणसाला चिंचेवरच्या भुताची कशी भिती नाही वाटतं ?असा भोळा प्रश्न मला पडायचा, गावातील सलोख्याची जागा लबाडीने घेतली.  आमच्या घरात सर्वांचे केस लांबलचक आत्या, काकी, आजी, माझ्या आईचे थोडे कमी तरी भरपूर जाड,आमच्या घरी रविवारी केस धुण्याचे कार्यक्रम असत.  आदल्या दिवशी रात्र, शिकेकाई रिठे आणि सुवासिक काचरी भिजत घालून  दुसर्या दिवशी सकाळी  नारळाचं दुध काढून ,केसाला शिकेकाईचं पाणी लावून काचरी घातलेलं दुध लावून रिठ्याने केस धुतले जात.,लांबसडक  केस वाळवले ,की त्याची गुंता काढली जाई.  जुनी कोकणातली घरे प्रत्येक कोपरा, कोनाडा   अगदी छोटसं भोक(होल)देखील हेतू परेस्पर असे. तसेच आमच्या घराच्या मुख्य  ओटीच्या  लाकडी चौकटीच्या मुख्य  खांबाला ए...

 आखणी एक आजीच्या नावाने  हाका मारत येई ती बेहरीण ती दुपारी डोक्यावर भली मोठी भांडी भरुन टोपली घेवून येई ती आपल्या डोक्यावर एवढा मोठा भारा कसा घेवून येत असे ते एक कोडेच असे, ते गरीब वाटत  असले तरी गरीब नसत कारण त्यांच्या  हातात, पायात मोठमोठी चांदीची कडी असतं, तेही आजी जवळ पाणी प्यायला  मागत आजी त्यांना  खुप सारे कपडे देई,  आणि भांडी घेई बर्याचदा  डबा मागे, आईही त्या बोहरणीकडे कपडे  देई जास्त  करून साड्या आमचे छोटे कपडे, आई साड्या द्यायला  जास्त  तयार नसे , एवढ्या सार्या कपड्याच्या बदल्यात ती छोटसं टोप देई, मला ते पाहुन फार जीवावर  येई मी मला स्कर्ट, हा फ्राँकवर अजून घालायचा आहे करुन एक एक कपडा त्यातून काढीत असे. मग ती कपडे परत ठेवायला लावून भांड जरा मोठ बदलून देई.आई साड्यांची गोधडी  शिवत असे, पण मनात मात्र  तिला आजीला दिलेला डबा आवडलेला असे. आजीला तिच्या  नऊवारी साडीवर एक जास्त दिलेल्या पँन्टवर,  तिला डबा मिळाला मी नऊवारी साडी कुठून आणणार करून उसासा  सोडे , त्यानंतर एक मुस्लिम  बाई अंडी  ...

 आपण जन्मला येतो, तेव्हा अजाण असतो, नियतीने कोणत्या घरात आपल्याला  जन्म  दिला  तेही ठावूक नसतं,  पण कळत्या वयाचे व्हायला लागल्यावर आपल्याला  आपलं घर आवडू लागतं जे आपल्या आजोबांनी, बाबांनी बांधलेलं असतं मीही आशाच कोकणातल्या कौलारू घरात जन्म घेतला, आणि समजायला लागल्यापासून आपल्या घरावर प्रेम करू लागले, घरासभोवताली प्रचंड जागा पानाफुलांफळांनी डवरलेले वृक्ष  त्यामुळे  जन्मताच निसर्गाशी संवाद. अशात माझे आई वडिल शेतात  काम करायला जायचे नी मी शाळेतून  घरी आले की आजी जवळ असायचे, दिवसभर आजीच्या भेटीला जेवढी माणसं येत त्यांच्याशी आजीचा संवाद घडे ते शाळा आई वडिल भावंड या व्यतिरिक्त  मला ज्ञान देणारे भंडार होते.  दुपारी बारा  पासून संध्याकाळी   सहा पर्यंत ही माणसं येत त्यात भाडयंना कलई करणारा, त्याची बायको,  एखादं शेमडं मुल आणि एक भल मोठ बोचकं भर उन्हात येणारा माणूस ओट्यावर/पहल्या पायरीवर बसणार आजील बोलावून तांब्याभर पाणी घटाघटा पिणार , मग तिच्यामागे लागून भल्यामोठ्या  पेटीतून पितळी भांडी  काढायला लावणार मग दि...

दुसर्या दिवशी नेहमीच्या वेळेवर विदुषी कामावर पोहचली,  बाँसने आल्या आल्या विदुषीला  केबिन मध्ये बोलवले, विदुषी  येताच तिचे अभिनंदन केले, बाँस छोट्या काँन्ट़क्ट च्या डीलवर खूष आहे म्हंटल्यावर ती थोडी स्थिरावली, बाँसने विषयाला सुरूवात केली. आपलं काम बेमालूमपणे पूर्ण  करूनच तू येशील, परवीनही फोनवर काल खुप खूष होती कारण तिच्या कडील एवढ मोठ डील पहिल्यांदाच सक्सेस झालंय,  ती किंचीत हसली, तिचं ध्येय वेगळच व मोठ होतं, बाँसने तिला म्हटलं काल तुला फोन लावून झाल्यावर ,शाहीन परवेझचा फोन येवून गेला.परवीन सोबत त्याची डील फायनल करत  होतो, आज किंवा उद्या तिला भेटायला पाठवणार होतो, पण त्याला म्हंटलं  माझ्या सिनीयर डीलर कडून  काही चूक झाली, तर तू तिला सेकंड  चान्स द्यायचा होतास, इतकं मोठं  काँन्ट़क्ट  हातचं गेल्यावर माझा तिच्यावर रोष ओढावणार, तिचं डिमोशन होणार  आणि परवीनच प्रमोशन झालं की दोघींची एम.बी.ए ची.डिग्री सेम असली तरी तिची सिनियारिटी जाणार असल्याने दोन स्टाफमध्ये बेबनाव होईल. आणि शाल्मली जाँब सोडून गेली तर ....माझ्या आँफीसचं नुकसान होईल त...

 ती गाडीतून उतरून घरात आली, अजूनही ती सकाळ एवढीच छान दिसत होती. काही वेळा  आपलंच सौदर्य  तर काही वेळा बुद्धिमत्ता  पुरुषांचा  इगो  दुखावून रोषास कारणीभूत ठरते.आणि कारण नसताना वैमनस्य  सुरू होते.  ती फ्रेश होवून झोपायला गेली. तेवढ्यात फोनची रिंग वाजली. फोन परवीनचा होता तिने काय झालं कामाचं विचारलं? अर्थात डील सक्सेस  झालं, का? शाल्मलीने होकार दिला.इतर गप्पा करून तिने फोन ठेवला. थोड्याच वेळात बाँसचा फोन आला.आताच परवीनचा फोन येवून गेला डील सक्सेस  होवून सूद्धा तू आँफीसला रिपोर्ट  करायला आली नाहीस. ती म्हणाली नाही उद्या येवून करते रिपोर्ट. सांगून तिने फोन खाली ठेवला. .. वर्षा  पाटील .©️®️🌹

 कंपनीच्या रिप्रेझेटेटीव्ह कडून  तिने करारनाम्याचे व इतर  फाँर्म भरून घेतले. त्यावर सिग्नेचर झाल्या दोघांकडे  एक एक ओरीजिनल व झेराँक्स चा काँपीज  ठेवल्या, व नंतरची प्रोसेस कधी कुठे कुणाबरोबर असेल ते ठरवून तो मुलगा निघून गेला .शाल्मलीने सर्व पेपर्स बँग मध्ये ठेवले. आणि सावकाश उठत ती शाहीनच्या टेबलापशी गेली. त्याने तिला बसण्याची खुण केली. अभिनंदन  केलं,अभिनदन कशाबद्दल? तिने प्रश्न केला आताच तुम्ही  एक डिल सक्सेस केलंत, म्हणून, तीने एक छोटं स्मित हास्य करत म्हंटलं माझी कुठेतरी चुक झाली. माझं डिमोशन झालेलं आहे. म्हणून माझी असिस्टंट  जे डील हँन्डल करणार होती. ते मी केलंय, तू त्याला काय गिफ्ट दिलंस ? मी कंपनीच्या पोजेक्टवर काम करतेय, आणि हे जे डील सक्सेस केल्यावर कंपनी मला प्रामाणिकपणे  जे कमीशन देणार होती. त्याच्या 50% मी त्याच्या आजच्या मिटींगवर खर्च केलेतंं, आणि उरलेले 50% उरलेल्या प्रोसेस मध्ये खर्च होतील. तुझा फायदा न होता तू असेच डील करतेस का? आणि "कंपनी' तूला डिलसाठी जे खर्च  येतात,  ते सर्व  देत नाही का?  देते,  त्य...

 सकाळी  विदुषीला उठून कामावर जायचं नव्हतं, ती डायरेक्ट  मिटींगला  जाणार होती. पण कंटाळा न करता ती उठली. सकाळची  काम आटपून न्याहारी, घेतली,व तयार व्हायला सुरुवात केली. तीने गोल्डन कलरची सँटिनची काळी नाजूक फुलांची बाँडर असलेली  साडी नेसली त्यावर काळ्या रंगाचा सिवलेस ब्लाऊज घातला,  केसांचा सैलसर अंबाडा घातला, मोठे गोल्डन टाँप्स घातले, चेहर्‍याला मरून डार्क  मॅट फिनीशची  लिपस्टिक  लावली. डोळ्याला  आयलाईनर लावलं, आणि सैल आंबाड्यावर  दारातील डार्क  रेड रोज एका कानाच्या बाजूला  घातलं ,त्याच कलरची  नेलपेंन्ट लावलं आणि आरशासमोर  उभी राहीली ती ओन्ली विमलच्या  जाहिरातीतील माँडेल पेक्षा सुंदर दिसत होती. तिने पर्स  उचलली. बाबांना निघते सांगून पायात चपला सरकलेल्या आणि तेवढ्यात दारात कंपनीची गाडी उभी राहीली. गाडीत बसून तीने त्याच पंचतारांकित हॉटेलमध्ये प्रवेश केला, तिने दिलेल्या टेबलवर एक 23-24 वर्षाचा मुलगा सुट घालुन बसला होता, शाल्मली येताच तो उभा राहीला. त्याने हस्तोंलदन केले, इतकी सुंदर  लेडी आपल्या कंपन...

 घरी पोहचताच वाँश घेवून येई पर्यंत बाबा , आलं आणि चहा मसाला टाकून  गरम गरम चहा घेवून आले. कशाला? बाबा तुम्ही पण मी आले होते ना लवकर,  केला असता ना मी म्हणत तिने चहाचा कप उचलला चहा खरचं छान झाला होता. टि वी सुरू करण्यापेक्षा  ती बाबांना म्हणाली एकटे दिवसभर घरात असता तर आईची आठवण येत असेल ना? खंर तर आजच्या आँफीस मधील घटनांनी शाल्मलीचा मुड ठीक नव्हता, त्यामुळे तीने रिलॅक्स होण्यासाठी बाबांशी गप्पा मारायचं ठरवलं ,बाबांना विचारलं ,बाबा तुमचं आईशी कधी भांडण झाल होतं का? बाबा म्हणाले  मी माझ्या  आई वडिलांचा एकुलता एक मुलगा, माझे आई वडिल सात्विक प्रेमळ बांबाची नोकरी व्यवस्थित कोकणात घर ,जागा,  मी अभ्यासात हुशार डाँ.,वकील व्हाव  असं आईला वाटे  पण मी  बँकींग क्षेत्रात  करियर करायचं ठरवलं डायरेक्ट  आँफीसर  म्हणून  कामाला लागलो तसं तुझी आई दूरची माझ्या बाबांची नातेवाईक, त्यामुळे ती आमच्या घरी येत असे, पण आम्ही एकाच काँलेज मध्ये असल्यामूळे  भेटायचो, ती माझ्याकडून  नोट्स घ्यायची,  काही अडचण असेल तर शिकायला  माझ्...

 मे आय कम इन विदुषी ने बाँसला  विचारलं  ,तिच्या बाँसने कशी होती कालची  मिटींग? शाल्मलीला विचारले, ती ह्या प्रश्नाने थोडी गोंधळली, पण नंतर छानच होती सर म्हणाली, ती आँफीस  तर्फे  होती की पर्सनल लेवलला होती? आता शाल्मलीला  बाँसच्या  बोलण्यातील मेख कळली, तिने उत्तर द्यायचं टाळलं  ती काही बोलत नाही पाहून तूम्ही असे नका हो वागत जाऊ ह्या वाक्याने शाल्मलीचा धीर सूटला आपल्या वागण्याने बाँसला खूप त्रास झालाय हे तिला कळलं, काल तूम्ही ज्या क्लायंटला भेटायला गेलात त्याने मला फोन करून सांगितले की तुम्हाला मोठे मोठे काँन्ट़क्ट कसे मिळतात ते आता आम्हाला कळलेलं आहे मोठी गिफ्ट्स आणि सुंदर लेडी पाठवून ती मिळवता,   आता तू मला सांग हा धंदा मी कधी पासून सुरू  केला?  ही नाचक्की  एका मोठ्या माणसांकडून झालीय  आणि ह्यात कंपनीही बदनाम होते.  शाल्मलीला काय बोलायचे ते कळेना? तिने स्वाँरी सर म्हणाली. माझ्या वैयक्तिक  मिटींगमध्ये  आपल्या कंपनीचं काम पण होतं का पहात होती. त्या  साठी मी कंपनीची गाडी वापरली नाही. बाकीचे़ विचार...

  सकाळी दारात विदुषीला न्यायला कंपनीची गाडी आली. एक तासाचा प्रवास करुन श्याल्मली आँफीस  मध्ये पोहचली, आपल्या केबिन मध्ये  जावून पर्स लाँकर मध्ये टाकली.  शाल्मलीच  टेबल साफ करताना पीवूनने काही वस्तूंची सारवासारव केली होती. तीने टेबल नीट केलं. स्वतःला  हवं तसं टेबल आवरलं,वाँशरूममधून  वाँश घेवून आली. नेहमी प्रमाणे  कँटीन मधून आलेला चहा प्याली,आणि  कालच्या कामाची डिटेल फाईल कम्प्युटर  मध्ये   तयार करून ती तीने आपल्या बाँसला  सेंड केली. फाईल तयार करे पर्यंत  अकरा वाजून गेले , बाँसने इंटरकाँम  वरून तिला त्याच्या केबीनमध्ये  बोलावून घेतलं, तिची काही चूक असेल तरच बाँसच्या केबिनमधून तिला बोलावणं येत असे,  नाहीतर तिच्या कामात बाँस कधीच ढवळाढवळ  करीत नसे,काहीतरी चुकलं हे तिच्या लक्षात आलं ती स्टाफ  मध्ये सिनीयर आणि हुशार म्हणूनच माहीती होती. तिच्या बाँसला तिच्यावर प्रचंड विश्वास होता. आणि  कामाच्या बाबतीत ती प्रचंड आत्मविवासू व परफेक्ट  होती. तीने आपलं काम आटोपून घेतलं,  व बॉसच्या केबिन मध...

 तिने टॅक्सी घराच्या बाहेर थांबवली, पैसे पेड केले, लँचने घर उघडले,  तडक वाँशरूम मध्ये जावून वाँश घेतला, दुपारचे 4वजले होते, पोटात भुकेचा डोंब उसळला होता पण ह्या वेळी जेवण नकोसे वाटले, तरीही तिने जेवणाची भांडी उघडून पाहीली सर्व जेवण नावडते होते, तीने 3-4डबे उघडून एका बोअल मध्ये स्नँक्स घेवून टिव्ही समोर जावून बसली, तिची नजर व कान टीव्हीच्या बातम्या कडे होती, पण हात मात्र यत्रंवतं काम करत होते, शेवटी कंटाळून  टिव्ही बंद करून ती झोपायला गेली, त्या अगोदर तिने वडिलांच्या खोलीत डोकावून पाहिले, वडील शांत झोपले होते, ती आल्याची त्यांना चाहुलही लागली नाही, तिला उगाचच आपराध्या सारखे वाटले,ती आपल्या खोलीत गेली, व पलंगावर पहुडली, तिच्या डोळ्यात पाणी आले, ती अपसेट  झाली, तीचे वयं 30 पर्यंत  पोचले होते, तिच्या वयाच्या मुली लग्न करून संसारात रमल्या होत्या, अचानक ती आपल्या बालपणात पोहचली, ती एक सर्वसामान्य  घरातील मुलगी होती. ती  तिच्या बाबांसारखी दिसायला आणि तिचे बाबा आजोबा सारखे, ती आता राहते त्याच घरात लहानाची मोठी झाली होती. अंगणात कडेला मोठ झाड, त्या झाडाला बांधल...